Bản tin Thị trường Úc từ 18/9-25/9/2026

Tỷ lệ thất nghiệp tại Úc ghi nhận mức cao nhất kể từ sau đại dịch Covid-19

Cơ quan Thống kê Úc (ABS) vừa công bố dữ liệu cho thấy tỷ lệ thất nghiệp tại Úc trong tháng 8/2026 ở mức 4,6%, mức cao nhất kể từ sau đại dịch Covid-19, tăng nhẹ 0,1 điểm phần trăm so với thống kê tháng 7/2026. Số liệu của ABS cũng cho thấy tỷ lệ tham gia lực lượng lao động trong tháng 8 đã tăng lên mức 67,1% từ mức 66,9% của tháng 7.

Tỷ lệ thất nghiệp tại Úc theo thời gian; nguồn: ABC tổng hợp từ ABS

Về vấn đề này, ông David Bassanese, Kinh tế trưởng của BetaShares, cho rằng tỷ lệ thất nghiệp cao có thể là yếu tố tác động tới quyết định tăng lãi suất của Ngân hàng Trung ương Úc (RBA), song vẫn dự báo RBA sẽ tăng thêm 0,25 điểm phần trăm vào tuần tới vì áp lực lạm phát. Đồng quan điểm, chuyên gia cấp cao của EY, Paula Gadsby, cũng đánh giá dữ liệu thất nghiệp sẽ khó làm thay đổi khả năng tăng lãi suất thời gian tới.

Giá dầu Diesel tại Úc có thể vượt 4 AUD/lít nếu Mỹ hạn chế xuất khẩu

Chuyên gia Saul Kavonic, Trưởng bộ phận nghiên cứu năng lượng của MST Marquee, cảnh báo Úc có thể phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt dầu diesel nghiêm trọng trong vòng vài tuần tới, giá dầu diesel có thể vượt ngưỡng 4 AUD/lít (hiện ở mức gần 3 AUD/lít) nếu Tổng thống Mỹ Donald Trump thực hiện lệnh cấm xuất khẩu nhiên liệu này. Nếu kịch bản này xảy ra, đây có thể là diễn biến đáng lo ngại nhất từng thấy trên thị trường nhiên liệu toàn cầu kể từ khi cuộc chiến tại Trung Đông bùng nổ và gây tổn hại nghiêm trọng nền kinh tế Úc.

Tình trạng thiếu hụt nhiên liệu xảy ra tại Úc đầu năm 2026; nguồn: ABC

Trước đó, ngày Thứ Ba (giờ Mỹ), Tổng thống Trump cho biết ủng hộ đề xuất cấm xuất khẩu dầu diesel từ Mỹ, ý tưởng đang được một số chính trị gia đảng Cộng hòa đề xuất trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Mặc dù Úc không trực tiếp nhập khẩu dầu diesel từ Mỹ, nhưng kinh tế Úc phụ thuộc chủ yếu vào nông nghiệp và khai khoáng - hai ngành tiêu thụ lượng lớn dầu diesel. Do đó, tác động dây chuyền lên thị trường nhiên liệu toàn cầu sẽ khiến kinh tế Úc chịu ảnh hưởng.

Phe Đối lập tại Úc cam kết cắt giảm 50% thuế tiêu thụ đặc biệt với nhiên liệu nếu thắng cử

Lãnh đạo phe đối lập tại Úc Angus Taylor tuần qua cam kết sẽ cắt giảm chi phí nhiên liệu thông qua chương trình có tên gọi Fuel Price Shield, giúp giảm một nửa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng này, trong bối cảnh giá nhiêu liệu toàn cầu tăng vọt. Ông Taylor ước tính khoản ngân sách khoảng 8 tỷ AUD tài trợ cho chương trình này sẽ được cân đối từ thuế tiêu thụ đặc biệt với mặt hàng thuốc lá, biện pháp này sẽ giúp người tiêu dùng giảm khoảng 15 AUD cho mỗi bình xăng tiêu chuẩn.

Phản ứng trước động thái này, Bộ trưởng Ngân khố Jim Chalmers thuộc Chính phủ Lao động bác bỏ đề xuất, Ông Chalmers cho rằng chính sách không thuyết phục và không có nguồn tài trợ, đồng thời khẳng định kêu gọi này không nhằm mục đích nào khác nhằm thu hút sự ủng hộ của cử tri. Trong khi đó, chuyên gia kinh tế Chris Richardson cho biết việc cắt giảm thuế nhiên liệu chỉ là một "biện pháp tạm thời kém hiệu quả", làm gia tăng lượng tiền lưu thông trên thị trường và có thể làm trầm trọng thêm tình trạng lạm phát. 

Nhiều nhà đầu tư đánh giá các chính sách khí hậu tại Úc thiếu hiệu quả

Một nhóm hơn 100 các nhà đầu tư lớn bao gồm BlackRock, Fidelity và các quỹ hưu trí, cho biết các nhà đầu tư chấp nhận cam kết của một số tập đoàn khai khóang Úc về việc sẽ đạt được mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, nhưng nghi ngờ tiến độ chuyển đổi phương tiện vận tải sang hướng thân thiện với môi trường. Các nhà đầu tư này cũng cho rằng thuế nhiên liệu liên bang và các chính sách khí hậu đã làm méo mó thị trường, tạo động lực cho các tập đoàn khai khoáng lớn như BHP và Rio Tinto kéo dài thời gian sử dụng xe tải chạy bằng dầu diesel thay vì sử dụng các phương tiện phát thải thấp.

Một phương tiện vận tải chạy điện của Fortescue; nguồn: AFR

Trước đó, BHP và Rio dự kiến sẽ thay thế ​​xe tải động cơ diesel sang động cơ không phát thải vào khoảng năm 2028. Nhưng đến nay, cả hai công ty khai thác mỏ hiện đều cho rằng việc chuyển đổi này không thể được triển khai trên quy mô lớn với chi phí hợp lý trước năm 2030. Tuần qua, BHP công bố kế hoạch kinh doanh cũng cho thấy tập đoàn đang ưu tiên mục tieu tăng trưởng sản lượng, trì hoãn việc giảm phát thải so với kế hoạch trước đó, khiến tổng lượng khí thải vào năm 2035 dự báo sẽ cao hơn khoảng 33% so với kế hoạch trước đó.