Điểm báo ngành Công Thương ngày 26/5/2026

Lĩnh vực kinh tế

Hôm nay ngày 26/5, TTXVN đăng tải thông tin: Lần đầu tiên Việt Nam lọt Top 10 cường quốc sản xuất thép lớn nhất thế giới

Hiệp hội Thép thế giới (Worldsteel) vừa công bố danh sách các quốc gia sản xuất thép thô lớn nhất vào ngày 22/5. Trong tháng 4/2026, Worldsteel ước tính sản lượng thép thô (phôi thép) của Việt Nam đạt 2,1 triệu tấn, tăng 4% so với cùng kỳ năm trước. Với sản lượng này, Việt Nam đã vượt qua Italia để lọt Top 10 nước có nền công nghiệp thép lớn nhất. Lũy kế 4 tháng đầu năm 2026, Việt Nam sản xuất 8,5 triệu tấn thép thô, tăng 8,4% so với cùng kỳ năm 2025.

Theo Hiệp hội Thép Việt Nam, ngành thép đã phát triển vượt bậc cả về quy mô sản xuất và chủng loại sản phẩm. Năm 2000, các nhà máy thép chủ yếu phải nhập phôi từ nước ngoài để cán thép xây dựng phục vụ thị trường. Tuy nhiên, từ năm 2010 đến nay, ngành thép Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc trong tự chủ sản xuất được đầy đủ các loại thép đáp ứng mọi nhu cầu của nền kinh tế phục vụ công nghiệp cơ khí chế tạo, đóng tàu, năng lượng (điện gió, giàn khoan…) đến công nghiệp quốc phòng. Nhiều khu liên hợp sản xuất thép quy mô lớn, hiện đại được đầu tư, đi vào hoạt động như Khu liên hợp gang thép Hòa Phát Dung Quất, tiên phong sản xuất các loại thép khó, chất lượng cao như thép cơ khí chế tạo, thép tanh bố lốp ôtô, thép dây hàn, thép làm lò xo, ốc vít, thép làm cẩu, dự ứng lực, đặc biệt là thép thanh ray đường sắt cao tốc, thép hình.

Lĩnh vực năng lượng

Báo Phụ nữ Việt Nam đưa tin: Bộ Công Thương: Hầu hết ô tô, xe máy đều sử dụng được xăng sinh học E10

Tại buổi giao ban báo chí do Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tổ chức ngày 26/5, Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết Văn bản của Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM), Cục đăng kiểm cũng như các hãng sản xuất, lắp ráp ô tô, xe máy đều khẳng định hầu hết ô tô, xe máy đang lưu hành trên lãnh thổ Việt Nam đều sử dụng được xăng E10 (ngoại trừ một dòng xe tải hạng nhẹ sản xuất từ 1996 đến 2023 thì dừng sản xuất và một số xe máy quá cũ). Tuy nhiên, để đảm bảo mọi loại xe đều có nhiên liệu sử dụng, tránh mọi nguy cơ (dù là rất nhỏ) có loại xe quá cũ không tương thích với E10, Bộ Công Thương đã quyết định vẫn duy trì xăng E5RON92 như Thông tư 50 đã quy định.

Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân khẳng định: Khi Thông tư 50 được ban hành, Bộ Công thương phối hợp cùng các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, hiệp hội ngành nghề có liên quan chuẩn bị nguồn cung xăng khoáng, ethanol (E100); chuẩn bị cơ sở hạ tầng lưu chứa, phối trộn; nâng cấp, chuẩn bị hạ tầng phân phối xăng E10 đến người tiêu dùng.

Thực tế, toàn bộ hệ thống bán lẻ đã có kinh nghiệm kinh doanh xăng E5RON92, nên về cơ bản, có thể tiếp nhận và phân phối E10 mà không gặp trở ngại lớn về kỹ thuật.

Hệ thống phân phối tới người dùng xăng của các doanh nghiệp lớn về cơ bản không gặp nhiều khó khăn trong xử lý các vấn đề. Đặc biệt, hai doanh nghiệp đầu mối lớn nhất là Petrolimex và PVOil hiện đang chiếm khoảng 70 - 75% thị phần bán lẻ xăng dầu.

Trong đó, PVOil đã thử nghiệm phân phối E10 tại Hà Nội và Hải Phòng từ đầu tháng 8/2025 và chính thức phân phối xăng E10 trên toàn hệ thống gần 1000 cửa hàng xăng dầu trên cả nước từ ngày 15/5/2026.

Petrolimex thử nghiệm bán E10 tại một số cửa hàng trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh, Vũng Tàu và chính thức phân phối trên toàn hệ thống từ ngày 20/5/2026.

Đại diện Bộ Công Thương nhấn mạnh: "Có thể nói, các doanh nghiệp lớn đã vào cuộc và các đơn vị còn lại cũng đang chuẩn bị các phương án để tham gia lộ trình".

Báo Người lao động đăng tải bài viết: Tính toán "né" giờ cao điểm sử dụng điện

Trong bối cảnh căng thẳng cung ứng điện, Công ty Vận hành Hệ thống điện và Thị trường điện quốc gia (NSMO) đề xuất áp dụng khung giờ cao điểm, thấp điểm và bình thường mới ngay trong tháng 6-2026 nhằm điều tiết nhu cầu sử dụng điện khỏi giờ cao điểm từ 17 giờ 30 phút đến 22 giờ 30 phút.

Ở góc độ DN sử dụng điện cho sản xuất - kinh doanh, ông T.H.P, chủ một nhà máy nước đá ở TP HCM, bày tỏ lo ngại nếu thay đổi cách tính giờ cao điểm từ ngày 1-6, nhà máy của ông chắc chắn sẽ tăng chi phí tiền điện do đang mùa cao điểm nắng nóng, phải chạy tối đa công suất. Điều này khiến biên lợi nhuận của DN bị thu hẹp do khó điều chỉnh giá bán trong bối cảnh cạnh tranh cao và nhiều hợp đồng đã chốt giá từ đầu năm.

Để giảm tác động, ông P. cho biết đang rà soát toàn bộ quy trình vận hành, tạm dừng những thiết bị không thực sự cần thiết trong giờ cao điểm và sắp xếp lại ca làm việc của người lao động nhằm tối ưu mức tiêu thụ điện. Ông cũng mong muốn những thay đổi liên quan giá điện hoặc khung giờ tính giá trong tương lai có lộ trình thông báo sớm hơn để DN chủ động chuẩn bị.

Ở lĩnh vực thực phẩm, ông Trương Chí Thiện, Tổng Giám đốc Công ty CP Thực phẩm Vĩnh Thành Đạt, cho biết DN chủ yếu sản xuất vào ban ngày nên mức độ ảnh hưởng không quá lớn. Công ty đang tính toán đẩy thời gian bắt đầu ca làm việc sớm hơn từ 30 phút đến 1 giờ để hoàn tất phần lớn hoạt động trước 17 giờ 30 phút - thời điểm bắt đầu khung giờ cao điểm mới.

Theo ông Thiện, giải pháp này khá khả thi bởi đa số công nhân đang thuê trọ gần nhà máy. Đồng thời, DN cũng kỳ vọng thủ tục đầu tư điện mặt trời dành cho khối DN sẽ tiếp tục được đơn giản hóa để sớm triển khai hệ thống phù hợp với điều kiện sản xuất hiện có.

Lĩnh vực xuất nhập khẩu

Trang điện tử dttc.sggp.org.vn đăng tải thông tin: 17 nhóm thực phẩm xuất khẩu vào Trung Quốc phải đăng ký mã doanh nghiệp

Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) vừa ban hành Văn bản số 500 về việc Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) thực thi Quy định quản lý đăng ký doanh nghiệp sản xuất thực phẩm nước ngoài nhập khẩu vào Trung Quốc (Lệnh 280).

Theo Cục Xuất nhập khẩu, trước đó, GACC đã ban hành Thông báo số 27 năm 2026 hướng dẫn triển khai các nội dung liên quan đến Lệnh 280.

Cục Xuất nhập khẩu cho biết, đối với tài liệu đánh giá rủi ro các sản phẩm liên quan đến Lệnh 280, sản phẩm phải có thư giới thiệu chính thức của cơ quan có thẩm quyền khi đăng ký mã doanh nghiệp. Việc xem xét được thực hiện trên cơ sở mức độ rủi ro về an toàn thực phẩm, tỷ lệ lô hàng nhập khẩu không đạt yêu cầu, các sự cố an toàn thực phẩm nghiêm trọng từng phát sinh và sự phù hợp với thông lệ quốc tế.

Ngoài ra, việc không áp dụng gia hạn tự động mã đăng ký sẽ được xem xét trong trường hợp thông tin doanh nghiệp cần cập nhật và thẩm tra thủ công; việc đánh giá hệ thống quản lý của cơ quan có thẩm quyền và doanh nghiệp phải thực hiện thủ công; hoặc khi phát sinh sự cố đột xuất liên quan đến sản phẩm ở cấp độ quốc gia, ngành hoặc khu vực.

Đáng chú ý, theo danh mục sản phẩm và kết luận đánh giá, có 17/18 nhóm thực phẩm nhập khẩu vào Trung Quốc phải thực hiện đăng ký doanh nghiệp theo hình thức có thư giới thiệu của cơ quan có thẩm quyền. Riêng trái cây đông lạnh không thuộc diện này, trừ một số sản phẩm có yêu cầu theo nghị định thư.

Về cơ chế gia hạn, đa số nhóm sản phẩm được phép gia hạn tự động. Tuy nhiên, thịt và sản phẩm từ thịt, tổ yến và sản phẩm từ tổ yến không được áp dụng gia hạn tự động do được đánh giá có rủi ro cao.

Cục Xuất nhập khẩu cũng lưu ý, việc phân tích chi tiết rủi ro đối với 18 nhóm thực phẩm nhập khẩu vào Trung Quốc tập trung vào các khía cạnh như nguồn nguyên liệu, quy trình sản xuất - chế biến, vận chuyển - bảo quản, tình hình vi phạm và thông lệ quản lý quốc tế.

Trang điện tử bnews.vn đưa tin: Xuất khẩu nông sản: Vượt rào cản kỹ thuật nhờ số hóa và công nghệ

Nông sản Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển giao mang tính bước ngoặt trên bản đồ thương mại toàn cầu khi tính minh bạch dữ liệu và các tiêu chuẩn xanh đang mang tính bắt buộc.

Khi những lợi thế truyền thống về tài nguyên, quy mô sản lượng và nhân công giá rẻ dần bị thu hẹp, thì hàm lượng công nghệ, tính minh bạch dữ liệu và các tiêu chuẩn xanh đang trở thành "giấy thông hành" mang tính bắt buộc.

Để không bị loại khỏi chuỗi cung ứng quốc tế, việc đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và số hóa quy trình quản trị đã trở thành con đường tất yếu giúp cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu vượt khó, tối ưu hóa chi phí và hướng tới đà tăng trưởng bền vững.

Bước sang quý II/2026, bức tranh xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam tiếp tục ghi nhận những tín hiệu phục hồi tích cực về kim ngạch. Tuy nhiên, đằng sau những con số tăng trưởng là áp lực khổng lồ từ các hàng rào kỹ thuật ngày càng tinh vi của các thị trường nhập khẩu trọng điểm.

Điển hình tại khu vực Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ và Nhật Bản, hệ thống quy định về truy xuất nguồn gốc, kiểm dịch động thực vật và các tiêu chuẩn về Môi trường, Xã hội và Quản trị doanh nghiệp (ESG) đang được siết chặt ở mức độ chưa từng có.

Đáng chú ý, việc EU áp dụng Quy định chống phá rừng (EUDR) và Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) đang trực tiếp đặt các ngành hàng chủ lực như cà phê, cao su, đồ gỗ trước bài toán hóc búa về minh bạch chuỗi cung ứng.

Lĩnh vực phòng vệ thương mại

Báo Thời báo tài chính Việt Nam đăng tải bài viết: Cảnh báo gia tăng các vụ phòng vệ thương mại nhắm vào hàng xuất khẩu của Việt Nam

Theo thông tin từ Cục Phòng vệ thương mại, Pakistan đã khởi xướng điều tra chống bán phá giá đối với sản phẩm băng dính tự dính BOPP dạng cuộn jumbo nhập khẩu từ Việt Nam. Vụ việc do hai doanh nghiệp Pakistan nộp đơn kiện, với cáo buộc hàng Việt Nam bán giá thấp gây thiệt hại cho ngành sản xuất nội địa. Thời kỳ điều tra bán phá giá là năm 2025, còn giai đoạn đánh giá thiệt hại kéo dài từ 2023–2025. Doanh nghiệp liên quan phải đăng ký tham gia vụ việc trong vòng 10 ngày và nộp dữ liệu, chứng cứ trong tối đa 45 ngày kể từ ngày công bố. Pakistan dự kiến ban hành kết luận sơ bộ sau 60–180 ngày và kết luận cuối cùng trong vòng 180 ngày tiếp theo. Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị doanh nghiệp Việt Nam nhanh chóng rà soát hoạt động xuất khẩu sang Pakistan, chuẩn bị dữ liệu về sản lượng, giá bán và hợp tác đầy đủ với cơ quan điều tra để tránh bị áp dụng mức thuế bất lợi. Ngoài ra, Liên minh Kinh tế Á - Âu cũng khởi xướng điều tra tự vệ đối với lốp xe ô tô nhập khẩu, bao gồm sản phẩm từ Việt Nam. Doanh nghiệp cần đăng ký tham gia vụ việc đúng thời hạn, gửi ý kiến bình luận và phối hợp với cơ quan chức năng nhằm bảo vệ quyền lợi xuất khẩu.

Báo Đầu tư đưa tin: Rà soát hoạt động xuất khẩu lốp xe sang Liên minh Kinh tế Á – Âu

Theo Cục Phòng vệ thương mại, Ủy ban Kinh tế Á - Âu (EEC) đã khởi xướng điều tra áp dụng biện pháp tự vệ đối với lốp xe ô tô nhập khẩu vào lãnh thổ hải quan của Liên minh Kinh tế Á - Âu. Sản phẩm bị điều tra là lốp xe có đường kính vành từ 13 - 21 inch, thuộc nhiều mã HS khác nhau như 4011.10 và 4011.20, ngoại trừ một số dòng lốp chuyên dụng cỡ lớn. Theo quy định, các bên liên quan có 25 ngày kể từ ngày khởi xướng để đăng ký tham gia vụ việc, 45 ngày để yêu cầu điều trần công khai và 60 ngày để gửi bình luận, ý kiến về vụ việc. Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị các hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp xuất khẩu lốp xe sang EAEU nhanh chóng rà soát tình hình xuất khẩu giai đoạn 2022 - 2025, chuẩn bị hồ sơ, dữ liệu sản xuất và chủ động phối hợp với cơ quan chức năng nhằm bảo vệ quyền lợi. Đây không phải lần đầu EAEU điều tra phòng vệ thương mại với mặt hàng lốp xe từ Việt Nam. Trước đó, tháng 11/2025, EEC đã khởi xướng điều tra chống bán phá giá đối với lốp xe tải nhập khẩu từ Việt Nam và Thái Lan. Theo cơ quan điều tra, trong giai đoạn 2022 - 2024, lượng lốp xe nhập khẩu từ hai nước vào EAEU tăng 2,6 lần, khiến thị phần tiêu thụ tăng khoảng 2,4 lần trên thị trường khu vực này.