Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng làm việc với Cục Phòng vệ thương mại và Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia

Tại buổi làm việc, lãnh đạo Cục Phòng vệ thương mại và Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã báo cáo tình hình thực hiện nhiệm vụ trong 5 tháng đầu năm, kế hoạch triển khai nhiệm vụ những tháng cuối năm, đồng thời đề xuất một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả công tác trong thời gian tới.

Chủ động phòng vệ thương mại, bảo vệ sản xuất trong nước và xuất khẩu

Theo đó, với Cục Phòng vệ thương mại, trong những tháng đầu năm 2026, bám sát chỉ đạo của lãnh đạo Bộ, Cục Phòng vệ thương mại triển khai khối lượng công việc lớn trên cả hai khía cạnh, đó là bảo vệ sản xuất trong nước (điều tra) và bảo vệ hàng hóa xuất khẩu (kháng kiện) và đem lại những giá trị kinh tế - xã hội.

Trong đó, lĩnh vực điều tra, áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại đối với hàng hóa nhập khẩu đã ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Tính đến nay, Bộ đã áp dụng 48 biện pháp phòng vệ thương mại, trong đó có 35 biện pháp đang được duy trì hiệu lực. 5 tháng đầu năm 2026, Cục đã và đang xử lý 15 vụ việc (gồm rà soát, điều tra mới và tiếp nhận hồ sơ). Các biện pháp phòng vệ thương mại đã góp phần bảo vệ các ngành sản xuất quy mô lớn như: xuất khẩu ván sợi MDF, sản xuất kính, thép; đồng thời đảm bảo an sinh xã hội; hài hòa lợi ích nền kinh tế.

Đối với công tác ứng phó các vụ việc phòng vệ thương mại do nước ngoài khởi xướng, tính đến hết tháng 5/2026, hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam đã phải đối mặt với 321 vụ việc điều tra phòng vệ thương mại từ 27 thị trường. Riêng trong 5 tháng đầu năm 2026, phát sinh 21 vụ việc mới, gần bằng tổng số vụ việc phát sinh mới của năm 2025 (23 vụ).

Đáng chú ý, Cục Phòng vệ thương mại đã phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, hiệp hội và doanh nghiệp để xử lý vụ việc điều tra theo Mục 301 của Hoa Kỳ - một nhiệm vụ trọng tâm, có tính chất phức tạp và tác động lớn đến hoạt động xuất khẩu của Việt Nam. Ngoài ra, Cục đã đấu tranh và làm việc hiệu quả với cơ quan chức năng Mexico, qua đó thuyết phục nước này bãi bỏ lệnh tạm dừng nhập khẩu đối với hai nhà máy thép lớn của Việt Nam để bảo vệ các doanh nghiệp thép trong nước.

Nhiều kết quả tích cực trong việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Đối với nhiệm vụ của Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (UBCTQG), trong 5 tháng đầu năm, việc thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về cạnh tranh, tố tụng cạnh tranh bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và giám sát hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp đã đạt được nhiều kết quả tích cực.

Trong đó, UBCTQG đã điều tra, xử lý nhiều vụ việc đối với công tác xác minh dấu hiệu vi phạm quy định pháp luật cạnh tranh; công tác điều tra vụ việc cạnh tranh; công tác xử lý vụ việc cạnh tranh.

Trong công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, UBCTQG đã tạo điểm nhấn đột phá trong công tác truyền thông và nâng cao nhận thức xã hội. Năm 2026, Bộ Công Thương phối hợp UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức thành công chuỗi sự kiện “Lễ phát động Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam năm 2026” với chủ đề “An toàn thông tin - Gắn kết niềm tin - Tiêu dùng bền vững”. Cùng với đó, tăng cường hoạt động trong các công tác tư vấn, hỗ trợ người tiêu dùng giải quyết các tranh chấp phát sinh; giám sát thu hồi sản phẩm khuyết tật, cảnh báo người tiêu dùng; theo dõi sát sao phản ánh của người dân, dư luận xã hội…

Về công tác quản lý hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp, từ đầu năm đến nay, UBCTQG đã phối hợp cung cấp thông tin, hỗ trợ chuyên môn trong việc xác minh mô hình hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp đối với 11 trường hợp để phục vụ công tác điều tra, giải quyết nguồn tin về tội phạm cho cơ quan công an các cấp.

Trong lĩnh vực cạnh tranh, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Ủy ban đã tiến hành điều tra, kiểm tra, giám sát và ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền gần 4,5 tỷ đồng đối với một số tổ chức, cá nhân kinh doanh.

Tại buổi làm việc, các đại biểu đã tập trung thảo luận, trao đổi nhiều nội dung liên quan đến công tác cảnh báo sớm trong phòng vệ thương mại; cơ chế phối hợp giữa các đơn vị trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng, doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu; đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng.

Chủ động phối hợp, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước

Ghi nhận và đánh giá cao những kết quả đạt được của Cục Phòng vệ thương mại và Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia trong thời gian qua, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng biểu dương tinh thần trách nhiệm, sự nỗ lực của tập thể lãnh đạo, cán bộ hai đơn vị trong bối cảnh khối lượng công việc lớn, tính chất đặc thù công việc và yêu cầu ngày càng cao, góp phần đảm bảo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho sản xuất trong nước và hỗ trợ các ngành, lĩnh vực nâng cao năng lực thích ứng trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế.

Định hướng nhiệm vụ thời gian tới, Bộ trưởng đề nghị hai đơn vị tiếp tục bám sát chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, các định hướng lớn được xác định trong Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; cụ thể hóa kịp thời các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào chương trình, kế hoạch công tác. Đồng thời lưu ý rà soát, cập nhật kế hoạch thực hiện nhiệm vụ bám sát Chiến lược phát triển ngành Công Thương.

Theo đó, Bộ trưởng đề nghị UBCTQG xác định việc xây dựng văn bản pháp luật, hoàn thiện thể chế là nhiệm vụ trọng tâm. Song trong bối cảnh đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, UBCTQG cần tăng cường chức năng hướng dẫn, kiểm tra, giám sát và rà soát việc thực thi pháp luật tại các địa phương.

Bộ trưởng chỉ đạo Ủy ban tăng cường công tác giám sát, phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi cạnh tranh không lành mạnh, đặc biệt trong các lĩnh vực có mức độ tập trung thị trường cao. Đơn vị cũng cần phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng trong kiểm soát các hành vi cạnh tranh không lành mạnh trên môi trường thương mại điện tử; đồng thời tăng cường kết nối với UBND các tỉnh, thành phố, đặc biệt là các Sở Công Thương nhằm nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật cạnh tranh tại địa phương.

Nhấn mạnh vai trò của việc nâng cao chất lượng công tác truyền thông, Bộ trưởng cho rằng công tác truyền thông cần được chuẩn bị bài bản, chủ động hơn, bảo đảm cơ sở khoa học và pháp lý rõ ràng. Qua đó, giúp người dân và doanh nghiệp hiểu đúng mục tiêu, lợi ích cũng như lộ trình thực hiện chính sách, góp phần tạo sự đồng thuận trong xã hội.

Đối với Cục Phòng vệ thương mại, Bộ trưởng lưu ý, nhiệm vụ trọng tâm trước mắt là khẩn trương nghiên cứu, xây dựng Luật Phòng vệ thương mại và hệ thống văn bản hướng dẫn thi hành; đồng thời hoàn thiện mô hình quản trị phù hợp với yêu cầu phát triển mới.

Cục Phòng vệ thương mại cũng cần chủ động đánh giá hiệu quả các biện pháp phòng vệ thương mại đang được Việt Nam áp dụng để có cơ sở điều chỉnh, hoàn thiện chính sách trong thời gian tới. Đồng thời, tăng cường phối hợp với các đơn vị liên quan trong việc theo dõi tình hình nhập khẩu, hoạt động của doanh nghiệp FDI và các dấu hiệu bất thường trong thương mại quốc tế.

Để hai đơn vị thực hiện tốt nhiệm vụ được giao, Bộ trưởng chỉ đạo các đơn vị thuộc Bộ tăng cường phối hợp trong xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung, phục vụ công tác quản lý, điều hành trên nền tảng dữ liệu số. Đồng thời, các đơn vị cần chủ động kết nối, chia sẻ thông tin, phối hợp hỗ trợ về chuyên môn, nhân lực, nguồn lực và các điều kiện bảo đảm hoạt động, qua đó góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước của ngành Công Thương.