Kết nối “ba nhà” phát triển thương mại điện tử

Ngày 23/10, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Công Thương phối hợp với Trường Đại học Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh (HUTECH), Hội Doanh nhân Sài Gòn Thành phố Hồ Chí Minh và Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) tổ chức Diễn đàn "Phát triển năng lực doanh nhân trong kỷ nguyên số". Diễn đàn nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kết nối giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp nhằm thúc đẩy thương mại điện tử phát triển hiệu quả, bền vững, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Thương mại điện tử đang trở thành một trong những động lực quan trọng của kinh tế số Việt Nam. Năm 2025, quy mô thị trường đạt khoảng 31 tỷ USD, tăng 25,5% so với năm trước, chiếm khoảng 11% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng.

Để duy trì tốc độ phát triển và đóng góp thiết thực vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, thương mại điện tử cần chuyển mạnh từ mở rộng quy mô sang nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và năng lực cạnh tranh. Trong bối cảnh đó, tăng cường liên kết giữa Nhà nước - Nhà trường - Nhà doanh nghiệp được xác định là hướng đi quan trọng nhằm kết nối chính sách, tri thức và nguồn lực thị trường.

Theo định hướng được trao đổi tại diễn đàn, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thể chế, hoàn thiện môi trường pháp lý và hỗ trợ phát triển hạ tầng số; nhà trường tập trung đào tạo nguồn nhân lực, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ; doanh nghiệp đóng vai trò trung tâm trong ứng dụng, đổi mới sáng tạo và phát triển các mô hình kinh doanh số.

Tại diễn đàn, TS. Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử (Bộ Công Thương) cho rằng cần tập trung vào yêu cầu hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực tuân thủ và tạo môi trường thuận lợi để doanh nghiệp khai thác hiệu quả các cơ hội từ thương mại điện tử. Trong đó, việc kết nối chính sách với đào tạo và thực tiễn kinh doanh có ý nghĩa quan trọng đối với nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng tăng trưởng.

Ở góc độ cộng đồng doanh nghiệp và các hiệp hội, TS. Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn Thành phố Hồ Chí Minh và ông Nguyễn Tấn Phong, Phó Chủ tịch VECOM nhấn mạnh vai trò của tư duy chiến lược, năng lực lãnh đạo và khả năng thích ứng của doanh nhân trong kỷ nguyên số. Việc tăng cường kết nối giữa doanh nghiệp với cơ sở đào tạo và các chuyên gia sẽ góp phần phát triển nguồn nhân lực, chia sẻ kinh nghiệm quản trị và thúc đẩy ứng dụng công nghệ vào thực tiễn.

PGS.TS. Ngô Cao Cường, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh (HUTECH) cho rằng thương mại điện tử có vai trò quan trọng trong việc đổi mới phương thức kinh doanh, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Trong bối cảnh đó, nhà trường cần tăng cường gắn kết đào tạo với nhu cầu thực tiễn, chú trọng phát triển các kỹ năng về thương mại điện tử, quản trị số, phân tích dữ liệu và ứng dụng AI. Qua đó, góp phần thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và thị trường lao động, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế số.

Tại diễn đàn, các đại biểu tập trung trao đổi về những thay đổi trong chính sách thương mại điện tử, yêu cầu nâng cao năng lực quản trị, tuân thủ pháp luật và ứng dụng công nghệ trong hoạt động kinh doanh.

Luật Thương mại điện tử năm 2025, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, cùng các văn bản hướng dẫn thi hành, tạo khuôn khổ pháp lý mới cho hoạt động kinh doanh trên môi trường số, làm rõ trách nhiệm của người bán, nền tảng thương mại điện tử và các chủ thể tham gia livestream bán hàng, tiếp thị liên kết. Việc hoàn thiện thể chế hướng tới xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững.

Bên cạnh đó, các đại biểu trao đổi về giải pháp ứng dụng AI, quản trị bán hàng đa kênh, khai thác dữ liệu và nâng cao năng lực nhân sự nhằm giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí, nâng cao hiệu quả vận hành và khả năng cạnh tranh.

Đặc biệt, sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, cơ sở đào tạo, hiệp hội và doanh nghiệp cần được cụ thể hóa bằng các chương trình đào tạo theo nhu cầu, hỗ trợ chuyển đổi số, kết nối chuyên gia và chuyển giao giải pháp công nghệ, nhất là đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Trong giai đoạn 2026-2030, phát triển thương mại điện tử cần gắn với chuyển đổi số, tăng trưởng xanh, liên kết vùng và mở rộng thương mại điện tử xuyên biên giới. Đẩy mạnh kết nối giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp, gắn hoàn thiện thể chế với đào tạo nguồn nhân lực và chuyển đổi số, sẽ góp phần đưa thương mại điện tử trở thành động lực tăng trưởng quan trọng, đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số của đất nước.