Bộ trưởng Bộ Công Thương trả lời Cử tri tỉnh Kiên Giang
Bộ trưởng Bộ Công Thương trả lời Cử tri tỉnh Kiên Giang
Bộ Công Thương xin được trả lời Đại biểu về vấn đề này như sau:
I. Về dự án nhiên liệu sinh học Ethanol Dung Quất
1. Công nghệ, thiết bị của Nhà máy
- Công nghệ của Nhà máy là công nghệ bản quyền của ATPI Mỹ - là một trong những công nghệ hiện đại hiện nay.
- Về thiết bị: hầu hết các thiết bị theo tiêu chuẩn G7 và xuất xứ từ Đan Mạch, EU/G7, Ấn Độ, Thái Lan,…phân xưởng Điện hơi thiết bị xuất xứ từ trung Quốc nhưng một số máy móc chính theo tiêu chuẩn G7 hoặc tương đương đáp ứng theo yêu cầu Hợp đồng đã ký.
- Dây chuyền công nghệ máy móc thiết bị được lắp đặt đúng theo thiết kế và đã vận hành ổn định đạt thông số thiết kế (ngoại trừ phân xưởng xử lý nước thải đạt 60-65%).
2. Giải pháp
Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, PVN đã đánh giá 4 phương án: (i) Tiếp tục sản xuất kinh doanh; (ii) Đưa Nhà máy nhiên liệu sinh học Dung Quất thành một phân xưởng của Nhà máy lọc dầu Dung Quất; (iii) Chuyển nhượng Dự án và (iv) Phá sản BSR-BF.
PVN cho rằng, phương án đưa Nhà máy sản xuất nhiên liệu sinh học Dung Quất trở thành một phân xưởng của Nhà máy lọc dầu Dung Quất có nhiều rủi ro có thể ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty TNHH MTV Lọc hóa dầu Bình Sơn; các phương án chuyển nhượng Dự án và phá sản BSR-BF gặp nhiều khó khăn, vướng mắc. Do vậy, PVN đang tiếp tục nghiên cứu các giải pháp tiết giảm chi phí, tối ưu hóa điều kiện vận hành, lựa chọn thời điểm thích hợp để vận hành lại Nhà máy. Song song, tiếp tục thực hiện công tác kiểm tra, bảo dưỡng, bảo quản máy móc để giảm thiểu việc xuống cấp do dừng lâu ngày.
II. Về dự án xơ sợi polyester Đình Vũ
1. Công nghệ, thiết bị của Nhà máy
- Công nghệ của Nhà máy là Công nghệ sản xuất Polyester 2 bình phản ứng của Nhà cung cấp bản quyền Uhde Inventa Fischer (Thụy Sỹ), công nghệ sản xuất xơ ngắn PSF của Nhà sản xuất Neumag (CHLB Đức) và công nghệ sản xuất sợi dài POY/DTY của Nhà sản xuất Barmag (CHLB Đức), là công nghệ tiên tiến hiện nay.
- Về thiết bị: theo thiết kế ban đầu, thiết bị chủ yếu từ Châu Âu và một số thiết bị từ Mỹ. Trong quá trình triển khai Dự án, có ba thiết bị/cụm thiết bị đã được PVTex phê duyệt thay đổi nguồn gốc xuất xứ Đức, Mỹ sang Trung Quốc.
2. Giải pháp
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công Thương đã thành lập Tổ công tác liên ngành xử lý khó khăn, vướng mắc của PVN và đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc định hướng tháo gỡ khó khăn cho PVTex theo các phương án: (i) Tiếp tục sản xuất kinh doanh dài hạn; (ii) Hợp tác với các đối tác khác để cùng sản xuất; (iii) Tìm kiếm đối tác để thoái vốn, chuyển nhượng Dự án; (iv) Phá sản PVTex theo quy định.
Sau khi phân tích, đánh giá các phương án, Bộ Công Thương đồng ý với đề xuất của PVN trước mắt thực hiện theo phương án hợp tác với các đối tác khác để cùng sản xuất. Hiện nay, PVN đang triển khai đàm phán với một số đối tác tiềm năng để báo cáo Bộ Công Thương trình Thủ tướng Chính phủ trong tháng 11 năm 2016.
III. Về Dự án Nhà máy Đạm Ninh Bình
1. Công nghệ, thiết bị của Nhà máy
Công nghệ/thiết bị của các phân xưởng chính tại Dự án Nhà máy Đạm Ninh Bình là công nghệ của các nhà bản quyền công nghệ từ các nước G7 cung cấp: Công nghệ quy trình kỹ thuật công nghệ ammonia của Hãng HALDOR TOPSOE A/S (đăng ký tại Hà Lan); Công nghệ quy trình khí hóa than của Hãng Shell, Hà Lan qua Công ty Shell Reseach Limited (đăng ký địa chỉ tại Luân đôn, Anh); Công nghệ quy trình kỹ thuật của công nghệ urê của Hãng Snamprogetti (đăng ký tại Italia); Công nghệ quy trình kỹ thuật của phân xưởng rửa khí Rectisol và Nitơ của Hãng Linde AG (Linde, Đức).
Dây chuyền thiết bị Dự án Đạm Ninh Bình là các thiết bị mới, nhập khẩu, phù hợp với các công nghệ áp dụng tương ứng cho dự án. Trong đó các thiết bị chính quan trọng được nhập khẩu từ các nước G7 theo yêu cầu và chỉ định của các nhà bản quyền công nghệ, một số thiết bị khác có xuất xứ Trung Quốc theo sự lựa chọn của Nhà thầu EPC.
2. Giải pháp
Để tháo gỡ các khó khăn của Dự án, Bộ Công Thương đã chỉ đạo Tập đoàn Hóa chất Việt Nam và Công ty TNHH MTV Đạm Ninh Bình thực hiện:
- Tập đoàn có trách nhiệm cân đối tài chính để đảm bảo nguồn vốn lưu động phục vụ duy trì và ổn định sản xuất khi thị trường phân bón có tín hiệu tốt hơn. Tập đoàn cần có cơ chế đủ ràng buộc để các doanh nghiệp thành viên ưu tiên sử dụng sản phẩm của nhau nhằm vượt qua khó khăn hiện tại;
- Làm chủ công nghệ, tiết giảm chi phí tối đa hạ giá thành sản xuất, mở rộng thị trường, phát triển thương hiệu; tăng cường sử dụng sản phẩm trong nội bộ Tập đoàn;
- Khẩn trương thực hiện tái cơ cấu doanh nghiệp, cổ phần hóa để lấy nguồn vốn lưu động bổ sung cho các doanh nghiệp; Đề xuất phương án cổ phần hoá đặc thù cho Công ty. Tập đoàn cần tính đến giải pháp bán, cho thuê, liên danh liên kết giữa Công ty Đạm Ninh Bình với các doanh nghiệp sản xuất phân bón khác đang có thương hiệu mạnh như Đạm Phú Mỹ, Đạm Cà Mau, đề xuất phương án trình Chính phủ xem xét.
- Tiếp tục đề xuất các giải pháp tháo gỡ khó khăn (chuyển nợ vay vốn đầu tư của Ngân hàng Phát triển Việt Nam đối với Dự án thành vốn đầu tư của Nhà nước tại Tập đoàn; khoanh nợ các khoản vay tín dụng, giãn trả nợ gốc và lãi vay phát sinh trong 5 năm; giãn khấu hao và điều chỉnh lãi suất cho các khoản dư nợ gốc về lãi xuất hiện tại...) trình Chính phủ.
Nếu các giải pháp nêu trên không giải quyết được triệt để lỗ như hiện nay, cần tính đến việc bán nợ xấu, phá sản doanh nghiệp theo quy định của pháp luật.
Bộ Công Thương đã phối hợp với các Bộ ngành, chính quyền địa phương để tháo gỡ các khó khăn dự án:
- Thực hiện chính sách bảo hộ hợp lý sản xuất phân đạm trong nước, Bộ Công Thương đã áp dụng nhiều giải pháp kiểm soát phân bón nhập khẩu qua đó, gián tiếp hỗ trợ tiêu thụ phân bón trong nước:
+ Phối hợp Bộ Tài chính điều chỉnh nâng mức thuế suất thuế nhập khẩu phân đạm từ 3% lên 6% (mức cao nhất theo cam kết WTO).
+ Ban hành Thông tư số 35/2014/TT-BCT ngày 15 tháng 10 năm 2014 quy định việc áp dụng chế độ cấp Giấy phép nhập khẩu tự động đối với một số mặt hàng phân bón (urê và NPK). Thông tư này được đánh giá là có hiệu quả tốt, hạn chế nhập khẩu trong năm 2015, tuy nhiên sang năm 2016, do sự chênh lệch quá lớn giữa giá thế giới và trong nước nên việc nhập khẩu tăng mạnh, giảm tính hiệu quả của Thông tư.
+ Ban hành Thông tư số 52/2015/TT-BCT Ngày 30 tháng 12 năm 2015, quy định chi tiết hoạt động mua bán hàng hóa qua biên giới của thương nhân tại Quyết định số 52/2015/QĐ-TTg ngày 20/10/2015 của Thủ tướng Chính phủ về việc quản lý hoạt động thương mại biên giới với các nước có chung biên giới; Bộ cũng đã chỉ đạo các đơn vị chức năng ngành công thương triển khai nhiều biện pháp để kiểm soát phân bón nhập khẩu qua đường cửa khẩu phụ, lối mở, đặc biệt là các tỉnh phía Bắc.
- Từ năm 2014 đến nay, Bộ đã chủ động làm việc với các Bộ, ngành và có nhiều văn bản báo cáo, đề nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét xử lý khó khăn cho Dự án như giãn khấu hao, xử lý chênh lệch tỷ giá, điều chỉnh mức thuế suất giá trị gia tăng đối với mặt hàng phân bón, có cơ chế đặc thù giảm giá bán than nguyên liệu cho sản xuất phân đạm, chuyển nợ, khoanh nợ, cấp vốn tín dụng bổ sung để tiếp tục sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, các đề xuất này hầu hết nằm ngoài thẩm quyền giải quyết của Bộ.
Bộ Công Thương sẽ tiếp tục chỉ đạo Tập đoàn và đề xuất các giải pháp hợp lý tháo gỡ khó khăn cho Công ty để vượt qua giai đoạn khó khăn, phục hồi sản xuất qua đó làm ăn có hiệu quả và bảo toàn phần vốn của Nhà nước. Đồng thời, với nhiệm vụ quyền hạn được giao, Bộ sẽ làm rõ và xử lý tập thể, cá nhân sai phạm trong thực hiện dự án cũng như điều hành sản xuất kinh doanh của Công ty.
IV. Về Dự án Công ty cổ phần Gang Thép Thái Nguyên (TISCO).
1. Công nghệ, thiết bị của Nhà máy
Dự án sử dụng công nghệ, thiết bị theo Hợp đồng số 01#EPC/TISCO-MCC ký ngày 12 tháng 7 năm 2007, Tập đoàn khoa học công trình xây lắp luyện kim Trung Quốc với TISCO thì toàn bộ thiết bị công nghệ luyện kim theo tiêu chuẩn trung ương Trung Quốc, các thiết bị điện, điều khiển tự động hóa
2. Giải pháp
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công Thương đã thành lập Tổ công tác gồm các Bộ: Tài chính, Xây dựng, Tư pháp, Kế hoạch và Đầu tư, Ngoại giao, Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan: Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên, Ngân hàng Vietinbank, Ngân hàng phát triển Việt Nam, Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước, Tổng công ty Thép Việt Nam-CTCP để tiến hành kiểm tra, đánh giá toàn bộ dự án, hiện Bộ Công Thương đã có báo cáo bước đầu với Thủ tướng Chính phủ, theo đó đã đề xuất một số hướng giải quyết đối với dự án. Trên cơ sở báo cáo của Bộ Công Thương, Thủ tướng Chính phủ tiếp tục có ý kiến chỉ đạo Bộ Công Thương phối hợp với các cơ quan liên quan làm rõ một số nội dung và báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong tháng 01 năm 2017.
Đồng thời, Bộ Công Thương vẫn đang chỉ đạo VNSTEEL, TISCO tiết giảm các chi phí đầu vào nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất đối với dự án giai đoạn 1, còn lại đối với dự án mở rộng giai đoạn 2 của TISCO, sau khi Bộ Công Thương làm rõ một số nội dung theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, trên cơ sở ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng sẽ tiếp tục chỉ đạo TISCO thực hiện, đồng thời rà soát, làm rõ trách nhiệm của các bên liên quan để đưa ra những biện pháp xử lý theo đúng các quy định của pháp luật hiện hành.
V. Về Dự án Nhà máy bột giấy Phương Nam
1. Công nghệ, thiết bị của Nhà máy
Dự án sử dụng thiết bị mới 100% của Nhà thầu (Andritz, Metso) từ Châu Âu.
2. Giải pháp
Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Lãnh đạo Chính phủ, Bộ Công Thương đã thành lập Tổ công tác liên ngành để đánh giá lại toàn bộ Dự án Nhà máy bột giấy Phương Nam. Sau nhiều lần rà soát đánh giá kỹ, Bộ Công Thương khẳng định Dự án không đạt được những mục tiêu ban đầu đặt ra do các nguyên nhân về công nghệ thiết bị, nguyên liệu, thị trường, hiệu quả kinh tế và tác động môi trường; kết luận Dự án không có hiệu quả, không khả thi và kiến nghị cho phép Tổng công ty Giấy Việt Nam dừng đầu tư Dự án, tiến hành tái cơ cấu toàn bộ Dự án. Để sớm triển khai thực hiện Đề án tái cơ cấu Tổng công ty Giấy Việt Nam, giảm tối đa thiệt hại của Dự án, Thường trực Chính phủ đã họp và đã có chỉ đạo: cho phép Tổng công ty Giấy Việt Nam dừng đầu tư Dự án Nhà máy sản xuất bột giấy Phương Nam, tỉnh Long An và giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính và Ủy ban nhân dân tỉnh Long An khẩn trương xây dựng phương án xử lý đối với Dự án.
Hiện nay, theo chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công Thương đang chỉ đạo Tổng công ty Giấy xây dựng các phương án xử lý Dự án gắn với việc cổ phần.
