Bộ trưởng Bộ Công Thương trả lời Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Thuận

Câu số 1: Nhằm tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả chủ trương của Chính phủ được quy định tại Nghị quyết số 115/NQ-CP ngày 31 tháng 8 năm 2018 của Chính phủ về thực hiện một số cơ chế, chính sách đặc thù hỗ trợ tỉnh Ninh Thuận phát triển kinh tế - xã hội, ổn định sản xuất, đời sống nhân dân giai đoạn 2018 - 2023 "Nghiên cứu Tổ hợp điện khí, khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) Cà Ná với quy mô phù hợp", cử tri kiến nghị Bộ Công Thương và các Bộ ngành hữu quan xem xét, sớm lập, phê duyệt bổ sung quy hoạch để đưa Trung tâm điện lực Cà Ná vào Quy hoạch điện lực Quốc gia, góp phần đảm bảo cung cấp điện cho khu vực miền Nam, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và tỉnh Ninh Thuận.

Câu số 2: Hiện nay, Bộ Công Thương đang soạn thảo và lấy ý kiến góp ý dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về cơ chế khuyến khích phát triển các dự án điện mặt trời tại Việt Nam để thay thế Quyết định số 11/2017/QĐ-TTg ngày 11/4/2017 về cơ chế khuyến khích phát triển các dự án điện mặt trời tại Việt Nam. Theo đó cả nước sẽ chia thành 04 vùng bức xạ; trong đó, tỉnh Ninh Thuận thuộc vùng 4, có mức giá mua điện thấp hơn các vùng khác. Nhiều ý kiến cử tri cho rằng, quy định giá mua điện như dự thảo Quyết định sẽ gây bất lợi cho môi trường thu hút đầu tư tỉnh Ninh Thuận vì kinh phí đầu tư cao, giá đầu ra thấp, không phát huy và khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế cũng như tối ưu hóa hiệu quả đầu tư các dự án năng lượng mặt trời đối với các tỉnh, thành phố có tiềm năng năng lượng mặt trời (bức xạ cao, số giờ nắng nhiều); không tạo sự công bằng trong khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế, thu hút đầu tư phát triển năng lượng điện mặt trời. Đồng thời, với chính sách giá điện theo Dự thảo sẽ khuyến khích các địa phương có giá điện thuộc vùng I, II (ít có tiềm năng về năng lượng mặt trời) sẽ chuyển đổi đất đang có giá trị sản xuất nông nghiệp cao chuyển sang đầu tư năng lượng mặt trời. Để đảm bảo tính công bằng, cạnh tranh, phát huy lợi thế so sánh giữa các vùng trong phát triển, cử tri kiến nghị Bộ Công Thương nghiên cứu chỉ áp dụng một khung giá điện chung cho cả nước; đồng thời cho các dự án điện mặt trời Ninh Thuận được thụ hưởng giá mua điện hiện hành (theo Quyết định số 11/2017/QĐ-CP của Thủ tướng Chính phủ) đến hết năm 2020 như tinh thần Nghị quyết 115/NQ-CP ngày 31/8/2018 của Chính phủ.

Câu số 3: Danh mục lưới điện truyền tải đấu nối các dự án điện mặt trời quy mô công suất thiết kế 2.000MW theo Nghị quyết 115/NQ-CP của Chính phủ đã được Thủ tướng Chính phủ đồng ý bổ sung vào Quy hoạch điện VII điều chỉnh danh mục lưới điện truyền tải đấu nối các dự án điện mặt trời. Với hiện trạng lưới điện hiện hữu của khu vực Ninh Thuận công suất giải tỏa chỉ đáp ứng khoảng 800 - 1.000 MW, trong khi đó danh mục lưới điện truyền tải đấu nối các dự án điện mặt trời được Thủ tướng Chính phủ đồng ý bổ sung quy hoạch điện VII điều chỉnh đều dự kiến triển khai sau năm 2020; do đó việc giải phóng công suất, truyền tải phát điện lên lưới điện quốc gia của các dự án điện gió, điện mặt trời trên địa bàn tỉnh đang ách tắc, khó triển khai hoàn thành trước năm 2020. Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và ý kiến kết luận của Bộ trưởng Bộ Công Thương về cơ chế đầu tư các dự án lưới điện truyền tải để giải tỏa công suất các dự án điện mặt trời theo hình thức các chủ dự án điện mặt trời sẽ góp vốn để cùng đầu tư công trình lưới điện truyền tải từ các dự án, tỉnh Ninh Thuận đã lựa chọn được nhà đầu tư thực hiện dự án Nhà máy điện mặt trời kết hợp hạ tầng truyền tải đường dây và Trạm biến áp 500 kV Thuận Nam. Đồng thời, nhà đầu tư cam kết sau khi đầu tư sẽ bàn giao hệ thống hạ tầng lưới điện truyền tải cho Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN) quản lý mà không yêu cầu bồi hoàn kinh phí đầu tư và đề nghị cho các dự án năng lượng tái tạo (điện gió, điện mặt trời) khác trong khu vực được đấu nối, giải tỏa công suất dự án. Đề nghị Bộ Công Thương quan tâm, thống nhất cơ chế đầu tư dự án Nhà máy điện mặt trời kết hợp hạ tầng truyền tải Trạm biến áp 500 KV Thuận Nam và đường dây đấu nối do nhà đầu tư đề xuất nói trên; đồng thời sớm ban hành văn bản hướng dẫn về trình tự, thủ tục đầu tư, quản lý, vận hành các công trình lưới điện do các nhà đầu tư ngoài EVN để tổ chức thực hiện đúng quy định.

Câu số 1:
 Đối với đề nghị bổ sung Trung tâm điện lực Cà Ná vào Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia, Bộ Công Thương đã có Văn bản số 3459/BCT-ĐL ngày 17 tháng 5 năm 2019 báo cáo Thủ tướng Chính phủ. Tuy nhiên, thời gian vừa qua, do vướng mắt chung về việc thực hiện các điều khoản chuyển tiếp của Luật Quy hoạch nên chưa đủ cơ sở để Thủ tướng Chính phủ có ý kiến xem xét bổ sung quy hoạch.
 Ngày 16 tháng 8 năm 2019 Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 751/2019/UBTVQH14 giải thích một số điều của Luật Quy hoạch để tháo gỡ một số vướng mắc liên quan đến cách hiểu của Luật Quy hoạch để các Bộ, ngành, địa phương căn cứ thực hiện. Trong thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục báo cáo Thủ tướng Chính phủ về các trường hợp bổ sung quy hoạch cũng như thực hiện việc lập quy hoạch thời kỳ 2021-2030, trong đó có dự án Trung tâm điện lực Cà Ná tại tỉnh Ninh Thuận.

Câu số 2:
 1. Về cơ chế, chính sách đặc thù hỗ trợ tỉnh Ninh Thuận:
 Tại mục e khoản 1 Điều 1 Nghị quyết số 115/NQ-CP của Chính phủ về việc thực hiện một số cơ chế, chính sách đặc thù hỗ trợ tỉnh Ninh Thuận phát triển kinh tế - xã hội, ổn định sản xuất, đời sống nhân dân giai đoạn 2018 - 2023 có nêu: “Đồng ý tỉnh Ninh Thuận được hưởng chính sách giá điện theo Quyết định số 11/2017/QĐ-TTg ngày 11 tháng 4 năm 2017 của Thủ tướng Chính phủ đến hết năm 2020 đối với các dự án điện năng lượng mặt trời và hạ tầng đấu nối công suất thiết kế 2.000MW đã được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận triển khai. Giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp Tập đoàn Điện lực Việt Nam và Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận triển khai thực hiện”. Thực hiện Nghị quyết số 115/NQ-CP, Bộ Công Thương đã đưa nội dung này vào Dự thảo Quyết định Thủ tướng Chính phủ thay thế Quyết định số 11/2017/QĐ-TTg ngày 11 tháng 4 năm 2017 của Thủ tướng Chính phủ về cơ chế khuyến khích phát triển các dự án điện mặt trời tại Việt Nam để báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.
 2. Về phân vùng phát triển điện mặt trời:
 Phương pháp xây dựng phân vùng phát triển điện mặt trời và giá điện mặt trời được xây dựng trên quan điểm: đảm bảo mục tiêu khuyến khích phát triển năng lượng tái tạo của Chính phủ; phản ánh sát xu hướng giá công nghệ thế giới thay đổi trong thời gian gần đây và xu hướng phát triển trong tương lai; đảm bảo khuyến khích phát triển đồng đều trên phạm vi cả nước, tránh gây áp lực về giải tỏa công suất hệ thống và áp lực về giải tỏa đất tại một số khu vực có tiềm năng cao hơn về điện mặt trời.
 Trong thời gian qua, với quy định về một mức giá điện mặt trời áp dụng chung toàn quốc, các dự án điện mặt trời nối lưới được phát triển tập trung tại một số địa phương có cường độ bức xạ cao với quy mô lớn, thời gian xây dựng ngắn, dẫn đến khả năng gây quá tải lưới điện cục bộ và ảnh hưởng đến an toàn cung cấp điện hệ thống. Theo đánh giá của Tập đoàn Điện lực Việt Nam, tuy hạ tầng lưới điện 110 - 220 - 500 kV tại các khu vực này đã được đầu tư nâng cấp trong các năm qua, nhưng vẫn không đáp ứng được yêu cầu giải tỏa công suất từ các dự án điện mặt trời. Vì vậy, lượng công suất các dự án gió, mặt trời có khả năng không phát được lên lưới điện quốc gia trong các năm 2019-2020 tại một số khu vực là khá lớn, ảnh hưởng đến công tác vận hành an toàn của hệ thống cũng như hiệu quả đầu tư của các dự án.
 Để giải quyết vấn đề này, tại Dự thảo Quyết định về cơ chế phát triển điện mặt trời, Bộ Công Thương đề xuất Biểu giá điện mặt trời khác nhau theo vùng, phù hợp với tiềm năng khu vực, giảm các vấn đề tắc nghẽn lưới, tránh những cạnh tranh quá mức về đất đai và góp phần phát triển kinh tế xã hội ở những khu vực khác nhau. Mức giá điện được tính toán với tỷ suất thu hồi nội bộ như nhau với các dự án đầu tư tại các vùng khác nhau, đảm bảo công bằng giữa các vùng miền. Sự khác nhau về mức giá điện là do thông số về cường độ bức xạ khác nhau của các vùng miền.
 

Câu số 3:
 Ngày 6 tháng 6 năm 2019, Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận có Công văn số 2387/UBND-KTTH kiến nghị Thủ tướng Chính phủ thống nhất cơ chế đầu tư Dự án đầu tư nhà máy điện mặt trời kết hợp hạ tầng truyền tải Trạm biến áp 500kV Thuận Nam và đường dây đấu nối do Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng Trung Nam đề xuất; Nhà đầu tư khi hoàn thành dự án sẽ bàn giao công trình hạ tầng truyền tải Trạm biến áp 500kV Thuận Nam và đường dây đấu nối cho EVN quản lý, vận hành mà không yêu cầu hoàn trả kinh phí đầu tư.
 Bộ Công Thương có Công văn số 5282/BCT-ĐL ngày 25 tháng 7 năm 2019 và Công văn số 5997/BCT-ĐL ngày 16 tháng 8 năm 2019 báo cáo Thủ tướng Chính phủ các vấn đề vượt thẩm quyền và kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, có ý kiến về đề nghị của Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận tại Công văn số 2387/UBND-KTTH ngày 6 tháng 6 năm 2019 nêu trên.
 Trên cơ sở chỉ đạo về chủ trương của Thủ tướng Chính phủ đối với đề xuất của Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận và Nhà đầu tư, Bộ Công Thương sẽ phối hợp với Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia hướng dẫn Nhà đầu tư triển khai thực hiện./.